Ğıffari Türkmen

Ğıffari Türkmen

giffari-turkmen

Anadili

Anayasa değişikliklerinden biri de Anayasa’nın 42. maddesinde yer alan ve ‘okullarda çocuklara Türkçeden başka bir dilin okutulamayacağını ve öğretilemeyeceğini…’ içeren hükmün kaldırılmasıdır. Bununla okullarda Kürtçenin de okutulmasının önü açılacaktır. Bu güzel bir dönüm noktasıdır. Bunun üzerine anadil, ana kültür üzerine düşündüklerimi sizinle paylaşmak istedim.

ANADİLİ

Bir Fizikçi, ‘mamayı hangi dilde öğrenmişseniz, fizik dersini de ancak o dilde öğrenirsiniz.’

Doğan her çocuk özgür ve insan haklarına sahip olarak doğar. Hiç kimse ebeveynini tercih etme şansına sahip değildir. Dolayısıyla hiç kimse doğduğu çevreyi ve bu çevrenin tarih sürecinde edindiği her türlü kazanımı tercih etme şansına da sahip değildir. Bu herkes için bir kaderdir.
 

İnsanı hayvandan ayıran bir özellik de tarih sürecindeki kazanımlarına yenilerini ekleyebilmesi, onu daha ileriye öteleyebilmesidir. Allah (c.c.) Hz. Âdem (as)’a dil öğreti (1). Tarih sürecinde insan dili geliştirdi. Farklı coğrafya ve iklimlerde yaşayan toplumlar dillerini farklı şekilde geliştirdiler. Bu Allah (c.c.)’ın verdiği bir nimettir. ‘O’nun ayetlerinden biri de…, dillerinizin ve renklerinizin değişik olmasıdır (2). Türkçenin bugün Azeri Türkçesi, Kırgız Türkçesi, vb. alt dil veya lehçeleri oluşmuştur. UNESCO 21 Şubat 2002 de yayınladığı Dünya Dilleri Atlasında dünyada 6.000 dilin varlığından söz ediyor.

İnsanın içinden süzüle geldiği tarih sürecinin kazanımlarından biri de anadilidir. Daha annesinin karnındayken duyduğu dildir. Anadil kişinin çevresiyle ilk sesli iletişim kurduğu araçtır. Bebekler birkaç haftalıktan itibaren sesli uyarımları algılamaya ve onlara tepkide bulunmaya başlar (3). Dilde anlamsız olan sesler bile bebek için anlamlı mesajlar taşır. Ana dil kişinin çevresiyle iletişim kurma sürecinde gelişir ve gelişiminin önemli bir kısmını çocukluk döneminde tamamlar. Bir çocuğun duyuşsal gelişiminin büyük kısmı 0-2 yaş döneminde tamamlanır. İki yaşındaki bir çocuk sevme, hoşlanma, neşeli olma, hüzünlü olma, sinirli olma, agresif olma gibi duygusal gelişiminin büyük kısmını (%60- %70 oranında) tamamlamıştır. Bunların sesli ifadesi olan dil gelişiminde konuşulanı anlama daha erken gelişirken psikomotor olarak konuşma becerisi ve kelime haznesinin gelişimi daha uzun sürede gerçekleşir. Anadili yitirmek onun geliştiği süreçte oluşan duyuşsal kimliğin önemli bir tamamlayıcısını yitirmektir.

Kişi kendisini daha sonra öğreneceği bir dil ile de ifade edebilir. Fakat bu ifade etme fizyolojik ve psikolojik gelişimi ile eş zamanlı olarak gelişen dil ile ifade etme kadar doğal olabilir mi? Bu gelişimin içerisinden süzüle gelen dil kadar duygu ve düşünceleri anlamlandırabilir mi? Siz klasikleşmiş bir türküyü başka bir dile ne kadar çevirebilir, başka dilde onu ne kadar yorumlarsınız? Siz bu güne kadar yabancısı bir dilde üstad olmuş kaç tane şair biliyorsunuz? Bildikleriniz anadilinde bunu yapsaydı bu üstadlıklarını daha ileri noktalara vardırmazlar mıydı?

İnsan bir yönüyle disharmoniktir (4). Buna rağmen kişi kendisi ile tabiatla ne kadar harmonik olursa o kadar huzur bulur. Bu huzur Kur’anda ‘… iyi bilin ki kalpler Alla(c.c.)’ı anmakla mutmain olur’ (5). O’dur ki sizi bir tek nefisten yarattı, kendisi ile sukun bulsun diye ondan eşini var etti;…(6) şeklinde ayetlerle tarif ediliyor. Kişiyi Allah (c.c.)’tan uzaklaştırarak huzurunu bozarsınız. Tabiatından uzaklaştırarak huzurunu bozarsınız. Bir kişi ölümle mutlu olabilir mi? Ölümü sevici olabilir mi? Ama nice insanlar davaları uğruna bilerek, düşünerek, isteyerek ölüme atlamıştır. Sevdiği uğruna, huzuru uğruna, selamet uğruna…

İnsanın kendi kişiliği ile tabiatı ile uyumlu olması ona huzur verir. Yaşadığımız tabiat bir uyum içerisindeyken insanın tabiatı ile uyumlu olmasının önüne geçmek ona huzursuzluk verir. Ana, anadili, ana kültürü insanın tabiatının bir parçasıdır. Buna önem vermek kişinin tabiatı ile uyumlu olmasına önem vermektir, kişinin huzuruna önem vermektir, kişinin çevresi ile uyumlu olmasına önem vermektir. Ve bu şu dönemde önemini daha iyi anladığımız kişinin çevresi ile olumlu, uyumlu ilişkiler geliştirmesini sağlar. Uyumlu ve huzurlu bireylerden oluşan toplumun hayatı sosyal, ekonomik, kültürel yönden daha verimli, daha kaliteli olur. Abdullah Gül cumhurbaşkanı seçildiği zaman mecliste yaptığı konuşmasında ‘ mücadelemiz herkes başını yastığa rahatça koyana kadar devam edecektir.’ ‘Başını yastığa rahatça koymak’ sözünü de kalemsiz, mürekkepsiz yazdım.

Aristo bir taşın yere düşmesini, ateşin göğe doğru yükselmesini eşyanın aslına dönüşü olarak yorumlar. Onlarca yıldan beri anadili, kültürü, kimliği inkâr edilmiş, yasaklanmış, aşağılanmış – olmayan şey (Kürtçe) nasıl yasaklanıyorsa- Kürt insanının nasıl bir huzursuzluk bir uyumsuzluk bir kararsızlık içerisine girdiğini gördük. Başlarını yastığa hiç de rahat koymadıklarını gördük. Bu duruma getirilmiş insanın tabiatıyla uyumlu olmayan maceralara nasıl kapıldığını halen izlemekteyiz. Çocuğunun dilinden anlamayan, şehre indiğinde, bir kamu kuruluşuna gittiğinde çocuğuyla çekine çekine fısıldayarak konuşabilen bir anne bir çocuk bu çevre ile barışık olabilir mi? Sahi bu, taraf olanların da farkında olmadıkları sömürge güçlerinin günü geldiğinde servis etmek için hazır bulundurdukları bir plan değil midir? Bu kılıcın her iki tarafı da bilenmiştir. Dedesi yaşındaki adama dünyanın gözü önünde yumruk attıracak kadar bilenmiştir. Hatta bunun çok daha ötesi…

Ulusalcı Devlet Zırhına bürünüp her şeyi buna uygun hale getirmenin sonucudur bunlar. Eğer sizin yolunuz no’lursa olsun idame-i saltanat olursa bu yolda kundaktaki bebeğe idam fermanı yazmak zorunda kalırsınız.

Bir toplumun kaliteli bir hayata sahip olması için başka bir toplumu sömürmesi gerekmez. Bireylerinin uyumlu, huzurlu, kişilik sahibi kişiler olması ile bunu başarabilir. Zira Allah (c.c.) bu dünyada herkese yetecek kadar rızık- imkân yaratmıştır. Yeterki insan zalim olmasın.

İnsanın anadiline, ana kültürüne sahip olmasının, onu geliştirmesinin önüne geçmenin hiçbir geçerli mazereti olamaz. Kamusal sorumluluğu olanların onu geliştirmeye imkân sağlamamalarının da geçerli mazeretleri olamaz. Bunun sebebi ekonomik veya teknik imkânsızlıklar olamaz. Tarihte işgal edilen memleketlerinin köleleştirilen halkaları küçümsenirken onların dilleri de küçümsenmiştir. Bu politika Maya ve Aztek uygarlığını oluşturmuş yerli halka, Avustralya’daki Aborijinlere karşı sömürgeciler tarafından uygulanmıştır (7). Asimile edilen toplumların bu süreçte anadilleri ve kültürleri aşağılanmıştır. ABD’de İspanyol kökenli Amerikalılara İngilizceyi zayıflatmaması bahanesi ile evde yerli dillerini konuşmamaları politikası yürütülmüştür (7). Bir kişi kaderiyle aşağılanabilir mi? Kendisinin tercih etmediği anadiliyle ana kültürüyle yerilebilir veya üstünlük taslayabilir mi?

Bu gün dünyada Birçok ülkede birden fazla resmi dil vardır. İsviçre’nin resmi ve ulusal dilleri Almanca, Fransızca, İtalyancadır. Kanada’nın resmi dilleri İngilizce ve Fransızcadır. Belçika’nın üç resmi dili vardır. Fransa’da okullar çok dillidir. ABD’de İspanyolca eğitimde ikinci dildir.

Türkiye de bu sorunların üstesinden gelebilir. Yeterki bu sorun önce kafada çözülsün. Fiziksel koşullar buna engel değildir.

Anayasa önemlidir, değişimi de önemlidir. İnsanın anası daha da önemlidir.

Kaynakça:

(1) Kuranı Kerim Bakara/ 31
(2) Kuranı KerimRum/ 22
(3) Prof. Dr. Haluk YAVUZER; Çocuk Psikolojisi; Remzi Kitabevi 10. basım İst. sh. 68
(4) Prof. Dr. Takiyettin Mengüşoğlu; İnsan ve Hayvan DÜNYA ve Çevre; Fen Ed. Fak. Matb. 1979 İst. Sh; 91
(5) Kuranı Kerim Ra’d/ 28
(6) Kuranı Kerim A’raf 189
(7) Anadilinin Önemi Anadilinde eğitim; Eğitim Sen Yayınları 2010

Yorum Yaz

Doğrulama Kodu
Yorumlar
Son Yazıları Tüm Yazıları

Malatya Platformu

Malatya Hava Durumu

malatya hava durumu malatya hava durumu

Site İstatistikleri [05.07.2017'den beri]

Çevrimiçi Ziyaretçi : 5
Bugün : 269
Bu Ay : 19356
Toplam : 28614

Son Eklenen Firmalar

Büyük Otel

FİRMA DETAYI

Hayat Hastanesi

FİRMA DETAYI

Park Hospital

FİRMA DETAYI

Çapa Tarım

FİRMA DETAYI

Çınar Koleji

FİRMA DETAYI

Lojman Taksi

FİRMA DETAYI
Haber Scripti: KayısıNet - Malatya Web Tasarım | Hosting Yer Sağlayıcı: MiTelekom