Abdulkadir Çolak

Abdulkadir Çolak

abdulkadir-colak@yahoo.com

KUTADGU BİLİG

KUTADGU BİLİG

(SAADET VEREN BİLGİ)

 

                Türkler Müslüman olduktan sonra büyük bir heyecanla bu yeni dini öğrenmeye başlamışlar, kısa zamanda Müslümanlığın bilgi ve hayat kaynaklarına ulaşmışlardır. Bu dönemde ilk yazılan eser bir Kur’an tecümesi’dir. Kur’an ayetlerinin altına kelime kelime Türkçe anlamları verilerek yeni Müslüman olan halk kitlelerine Kur’an’ın anlamı öğretilmeye çalışılmıştır. O zaman için Kuran’ı öğrenmeyi ve anlamayı kolaylaştıran bu tarz; bugün, Türk Dili ve Tarihi araştırmaları için vazgeçilmez bir hazinedir. Bugün ise arkaik kalan Türkçe kelimelerin Kur’an’daki Arapça karşılıklarına bakarak Türkçe anlamlarını çözmeye çalışıyoruz.

Karahanlılar dönemine denk gelen bu dönemde Yazarını bilmediğimiz Kur’an Tercümesi’nden başka, kaleme alınan diğer önemli eserler; Balasagunlu Yusuf Has HACİB’in yazdığı Kutadgu Bilig, Kaşgarlı Mahmut’un yazdığı, Divanü Lügat’it –Türk ve Edip Ahmet YÜKNEKİ’nin yazdığı Atabet’ül – Hakayık’dır. Türk gönül dünyasının baş mimarı ve sultanı, Ahmet YESEVİ’nin Divan-ı Hikmet’i de Türk Edebiyatı’ndaki bu ilk islami eserlerden sayılmaktadır.

Bu eserlere minnet duymamızın pek çok sebepleri vardır ve olacaktır. Öncelikle asırlarca İslam Dini’ni gönülden benimseyen ve ona sadakatle bağlanan bir milletin, Müslüman olma macerasını bu eserlerde görmemiz mümkündür. O zamanki Müslümanlar, İslam Dini’nin hangi yönlerini görmüş ve ona bağlanmışlardır? Anlayış ve kavrayış tarzları ne olmuştur? O zamanın geçerli kültürüne bu inançları nasıl yansıtmışlar, arzu ettikleri “Müslüman ferdi” nasıl oluşturmuşlardır? Müslüman olan halka ne vadetmişler, onlardan neyi talep etmişlerdir? Şikayetçi oldukları konular nelerdir? Bu eserlerde bunları ve bunlara benzer konuları görmemiz mümkündür.

                Bu eserler içerisinde en önemlilerinden biri, ismi “Saadet veren bilgi” anlamına gelen Kutadgu Bilig’dir. Bu eser Milli Eğitim bakanlığı tarafından 100 Temel Eser listesine de alınmıştır. Fakat eserden yeterince istifade edildiği düşüncesinde değilim. Çünkü bu eseri öğrencilere göre hazırlayanların çoğu, ticari kaygılarla alelacele alıntılarla eseri yayınlamışlardır. Bu alıntıları okuyan gençlerimiz, eserin konusunu, içeriğini, mesajını anlamaktan ve hepsinden önemlisi de faydasından mahrum kalmaktadırlar. Hocalarımızın bize verdiği bilgilerin başında şu vardı; “bir eser hakkında bin eser okumaktansa; o eserin kendisini okumak daha faydalıdır”. Bu konuda gençlerimize önerim, eserin bilim adamlarımız tarafından hazırlanmış tercümelerini okumalarıdır.

                Tabii ki belli başlı eserlerden sürekli faydalanmanın da yolarını da bulmamız gerekmektedir. Ben bu amaçla, eserin beyitlerini tarayarak, beyitleri konularına göre sınıflandırdım. Yararlanmak isteyen okuyucularımız, başlıklar halinde eserde geçen konuları ve bu konularla ilgili atalar sözü ya da vecize değerindeki beyitlerden yararlana bilirler.

                Eser aruz vezniyle yazılmış bir manzumedir. Karşılıklı konuşmalar ve olay örgüsü  bakımından bir roman ya da tiyatro eserine benzemektedir. İçerik bakımından bir nasihatname (öğüt kitabı) ya da bir siyaset namedir. 

                Hepsinden önemlisi, eski kültürümüze ve edebiyatımıza ait eserlerin giriş kısımlarında genellikle, Allah’a hamd ve peygambere selavattan sonra, bilginin faydası, öğrenmenin değeri, aklı kullanmanın yolları, kitaba, bilgiye ve hocaya saygı, ana baba hakkı, insanlara faydalı olmanın erdemleri, doğru ve dürüst olmanın faydaları ve daha nice faydalı konulardan ve iki dünya mutluluğunun yolları anlatılırdı. Şimdi ise gençlerimiz bilgiyi bile niçin öğrendiklerinin farkında değiller. İşte bu konular gündeme geldiğinde bu eserin daha nice faydaları görülecektir. Kitapta ele alınan konu başlıklarını sıraladığımızda sizler de bu konuda bir fikir sahibi olabilirsiniz.

 Bu yazımızı izleyen yazılarda Kutadgu Bilig’i beyit beyit tarayarak tespit ettiğim konuları ele alacak ve incelemeye çalışacağım. Eser özellikle ele aldığı konuları İslami kaynaklar, Kur’an-ı Kerim, hadisler, ilim adamlarının sözleri, bilgelerin sözleri, Çin’den Avrupa’ya kadar bütün bu geniş alandaki insanların tecrübelerinden izler taşımaktadır. Yukarıda da ifade ettiğim gibi en iyisi eseri bulup okumaktır. Eğer bu çalışmamız okuyucularımızı bu esere veya diğer eserlere yönlendirecekse kendimi bahtiyar sayacağım.

abdulkadir_colak@yahoo.com

Yorum Yaz

Doğrulama Kodu
Yorumlar
Son Yazıları Tüm Yazıları

Malatya Platformu

Malatya Hava Durumu

malatya hava durumu malatya hava durumu

Site İstatistikleri [05.07.2017'den beri]

Çevrimiçi Ziyaretçi : 5
Bugün : 27
Bu Ay : 16934
Toplam : 26192

Son Eklenen Firmalar

Büyük Otel

FİRMA DETAYI

Hayat Hastanesi

FİRMA DETAYI

Park Hospital

FİRMA DETAYI

Çapa Tarım

FİRMA DETAYI

Çınar Koleji

FİRMA DETAYI

Lojman Taksi

FİRMA DETAYI
Haber Scripti: KayısıNet - Malatya Web Tasarım | Hosting Yer Sağlayıcı: MiTelekom